فهرست کلی مطالب

• پیشگفتار و درآمد
• فصل اول: مبانی و مفاهیم
• اهمیت اخلاق حرفه‌ای در پزشکی قانونی
• رویکرد به دانش اخلاق حرفه‌ای
• گزارش تاریخی از ادبیات اخلاق حرفه‌ای پزشکی قانونی
• مفهوم‌شناسی واژگان کلیدی: پزشکی، قانون، پزشکی قانونی
• سیر تحول دانش پزشکی و سیستم‌های پزشکی قانونی
• تاریخچه، سازمان، وظایف و ارکان سازمان پزشکی قانونی
• معاینات بالینی، تالار تشریح، آزمایشگاه‌ها و کمیسیون‌ها
• فصل دوم: اخلاق منابع انسانی
• شایستگی‌های اخلاقی عمومی و حرفه‌ای
• فهرست جامع صاحبان حق
• مسئولیت‌های اخلاقی پزشک قانونی
• حقوق خدمت‌گیران و کارشناسان
• وظایف سازمان و پزشک قانونی در برابر گروه‌های دوازده‌گانه
• وظایف در شرایط خاص: خودکشی، حوادث، معاینات جنسی، نبش قبر، استخدامی، سقط درمانی و اجرای احکام
• مسئولیت اخلاقی محیط و حقوق و وظایف متقابل
• فصل سوم: اخلاق فرایندها
• فرایندهای ورود به حرفه
• اشتغال در بخش معاینات، تالار تشریح، آزمایشگاه‌های تخصصی و کمیسیون‌ها
• رخنه‌های اخلاقی و راهکارهای رخنه‌زدایی

کتاب با رویکردی کاربردی و بومی، اخلاق حرفه‌ای پزشکی قانونی را بر دو رکن «حقوق» و «وظایف متقابل» استوار می‌کند. نویسنده ابتدا مفاهیم پایه، تاریخ، قوانین و سازمان پزشکی قانونی ایران را معرفی می‌کند. سپس با شناسایی دوازده گروه صاحب حق (مصدوم، خانواده مصدوم، متوفا، خانواده متوفا، شاکی، متشاکی، مرجع قضایی، نمونه‌های آزمایشگاهی، همکاران، رسانه‌ها، جامعه و سازمان‌های دیگر) الگوی اخلاقی رفتار پزشک قانونی را در برابر هر گروه تدوین می‌کند. در این الگو، برای هر حق، وظیفۀ اخلاقی متناظر پزشک قانونی و سازمان بیان می‌شود.

فصل دوم به شایستگی‌هایی مانند خودشناسی، امانت‌داری، احترام به کرامت انسانی، تعهد به خدمت، پاسخگویی، نوع‌دوستی، بردباری، بصیرت، وجدان کاری و حساسیت اخلاقی می‌پردازد و سپس شایستگی‌های ویژۀ تالار تشریح، معاینات، آزمایشگاه و کمیسیون‌ها را برمی‌شمارد.

فصل سوم با نگاه فرایندی، مسیر ورود به حرفه، اشتغال و فعالیت در بخش‌های مختلف را بازشناسی می‌کند و رخنه‌های اخلاقی موجود در هر فرایند را همراه با راهکارهای پیشنهادی برای رخنه‌زدایی ارائه می‌دهد.

از ویژگی‌های کتاب، توجه به شرایط خاص مانند مرگ ناشی از خودکشی، بلایا، معاینات جنسی، نبش قبر، سقط درمانی و اجرای احکام است. همچنین به کدها و راهنماهای اخلاقی بین‌المللی، منشور اخلاقی سازمان، سند چشم‌انداز و منابع بومی و غیربومی اشاره شده است. این اثر برای پزشکان قانونی، کارشناسان، مدیران قضایی، دانشجویان و پژوهشگران اخلاق حرفه‌ای و حقوق پزشکی، منبعی آموزشی و راهنماست و بر ضرورت مسئولیت‌پذیری اخلاقی در برابر صاحبان حق تأکید می‌کند.